Jak smakują piwa świąteczne? Przegląd dodatków

Jak co roku pod koniec roku mamy sezon na piwa świąteczne. Z tej okazji na grupie Radio Wolny Kraft (www.fb.com/groups/radiowolnykraft/) zadałem pytanie jakie aromaty i smaki kojarzą wam się ze Świętami Bożego Narodzenia.

Wyniki prezentują się następująco. Przede wszystkim smakiem kojarzącym się ze Świętami jest piernik. Miało to miejsce w przypadku prawie 25% odpowiadających. Nuty korzenne, przyprawowe, rozgrzewające. Następnie ze Świętami mocno kojarzone były pomarańcze i suszone owoce (kompot z suszu), ale również iglaki (wiadomo, skojarzenia ze świąteczną choinką). Dominowały odpowiedzi przede wszystkim nawiązujące do deserowych smaków i aromatów. Niżej znalazły się tradycyjne „cięższe” smaki jak np. karp, uszka, barszcz czerwony, grzyby czy kapusta. Choć kojarzą się ze Świętami Bożego Narodzenia, to z piwem nie za bardzo, stąd pewnie ich niższe pozycje. Wyobraźcie sobie piwo, z którymś z tych dodatków, z karpiem? Nie brzmi to zachęcająco. Za to np. z pomarańczami już jest inaczej.

Wasze ulubione świąteczne smaki i aromaty

Ciasta, zapach suszonych owoców, cytrusy, czekolada, choinka, ale i barszcz i pierogi to moje pierwsze skojarzenia smakowe i aromatyczne jeśli chodzi o Boże Narodzenie.

Jeśli chodzi o znalezienie tych smaków i aromatów w piwie, to szukałbym przede wszystkim piw ciemnych, mocniejszych, z nutami suszonych owoców, ale również z nutami czekoladowymi. Często nazywa się je winter warmerami. Ale również szukałbym piw charakteryzujących się żywicznymi nutami. Wiele piw tego typu piw dostępnych jest w ofercie browarów przez cały rok. Jeśli ich szukacie to wystarczy poszukać przedstawicieli następujących stylów: porter bałtycki, koźlak, ale również na przykład coś z Belgii jak dubbel czy tripel. Żywiczne nuty są do znalezienia w IPA, które dodatkowo mogą być podkręcone iglakami.

Ankieta pokazała preferencje smakowe konsumentów piwa związane ze Świętami, czas sprawdzić jak wpasowują się w to piwa z polskich browarów warzone specjalnie na okres świąteczny (lub zimowe). Udało mi się znaleźć 30 piw z dużych, średnich i małych browarów dostępnych pod koniec 2021 roku, by sprawdzić czy te smaki są powtarzalne. Przy selekcji kierowałem się przede wszystkim nazwą oraz nawiązaniem w tych piwach do Świąt i zimy.

Mamy w Polsce browary, jak np. Browar Artezan (Too Young To Be Herod) czy AleBrowar (Saint No More), dla których tradycją jest uwarzenie co roku specjalnej wyjątkowej interpretacji piwa świątecznego.

Nie ma sensu przeszarżować z ilością takich piw. 1-2 pozycje w portfolio browaru są w zupełności wystarczające.

Zasadą jest, że praktycznie każde Piwo Świąteczne ma jakieś dodatki. Najczęściej są to przyprawy, co nie jest zaskoczeniem.

W ankiecie zdecydowanym zwycięzcą był piernik. Przyprawa do piernika została bezpośrednio wymieniona w składzie jedynie dwóch piw, ale przecież jest to mieszanka różnych przypraw jak: cynamon, imbir, goździki, kardamon, gałka muszkatołowa, ziele angielskie, pieprz, anyż. Nie jest zaskoczeniem, że browary również stosują je w składzie piw świątecznych, rozpisując je, bo brzmi to ciekawiej (ale i dłużej, więc zajmuje miejsce na etykiecie), niż sam zapis „przyprawa do piernika” i te przyprawy pojawiają się w składzie piw zdecydowanie najczęściej.

Piwa Świąteczne to piwa, w których dużo się dzieje z racji na mnogość dodatków, dobrze jednak by browary pamiętały o tym by tego typu piwami nie zawładnął chaos.

Gdy te dodatki występują, to najczęściej dzieje się to w skomplikowanych konfiguracjach, ale nie zawsze są wszystkie. Rekordowe piwo świąteczne z zestawienia, ma w składzie aż 10 dodatków (Kora cynamonu, kardamon, goździki, gwiazdki anyżu, korzeń imbiru, gałka muszkatołowa, ziele angielskie, skórka słodkiej pomarańczy, aframon madagaskarski, kolendra). Mam wątpliwość czy taka mnogość w jednym piwie jest w stanie stworzyć sensowną kompozycję, bo przecież pojawiają się też nuty odsłodowe i oddrożdżowe.

Średnio około 25% z tych 30 piw nawiązuje do smaków piernikowych, a cynamon jest dodatkiem praktycznie w co drugim piwie świątecznym! Imbir, goździki, kardamon czy gałka muszkatołowa również są popularne.

Z racji na to, że w zdecydowanej większości dominują piwa z małych browarów, to dominującym stylem jest wariacja na temat Ciemnego Ale, mniej więcej co trzecie piwo jest w tym stylu, prawie równie popularne są Stouty.

Do tego w około 30% piw można znaleźć pomarańcze, dodane w bardzo różnej formie. Raz jest to zest, kolejnym razem skórka, sok, a czasem nawet aromat.

Piwa świąteczne w interpretacji polskich browarów to również IPA, w szczególności nawiązujące do żywicznych nut (jedno nawet z igłami świerku).

Ciężko za to znaleźć piwa z dodatkiem suszonych owoców, jeśli już są to mają też inne dodatki, a w ankiecie zajęły jedno z wyższych miejsc. Wydaje mi się, że takie świąteczne nawiązujące do suszu, z nutami dymionymi byłoby czymś naprawdę wartym uwagi.

Piwa Świąteczne to fajny, tematyczny prezent, ale w tym okresie świetnie się sprawdzą też piwa dostępne cały rok, które charakteryzują się tymi nutami, taki porter bałtycki, leżakowany w beczce RIS, mocniejsze Belgijskie Ale czy nawet piwo Grodziskie z racji na dymione nuty są super wyborem. Ciekawym wyborem będą też IPA z iglakami (w szczególności z Browaru Nepomucen – tutaj test).

Spokojnych i zdrowych Świąt Bożego Narodzenia!

Poniżej wykres popularności dodatków, w odniesieniu do wszystkich dodatków, które znajdziemy w Piwach Świątecznych.

Ps. Jeśli dobrze poszukacie to znajdziecie również piwa świąteczne warzone za granicą. Nie uwzględniałem ich w zestawieniu. Tutaj szczególną rolę pełni Christmas Ale warzone w amerykańskim browarze Anchor (moja relacja z odwiedzin). Co roku jest to inne piwo, z inną grafiką, a w browarze jest specjalna wystawa tych piw, zresztą zobaczcie:

Tradycja piw świątecznych jest silna również w Belgii, z tego kraju można dostać u nas m.in.: Val-Dieu Bière de Noël, Delirium Christmas, Bush de Noël, St Feuillien Cuvée de Noël, St. Bernardus Christmas Ale.

Jeśli kogoś interesuje temat to poniżej dziele się z Wami zestawieniem dostępnych piw świątecznych przed Świętami Bożego Narodzenia w 2021 roku.

Lp.BrowarNazwa piwaStyl bazowyDodatki
1Browar PalatumXmas StoutStoutprzyprawa do piernika, zest z pomarańczy, laktoza
2Browar NepomucenCrowStoutlaktoza, tonka, cynamon, wanilia
3Browar NepomucenPaul Christmas EditionStoutdaktyle, figi, skórka pomarańczy, cynamon, goździki
4Browar ArtezanLast Christmas I Gave You My StoutStoutziarna kakaowca, tonka
5Browar ArtezanToo Young To Be Herod 2021Stoutziarna kakaowca, masło orzechowe
6Browar WidawaWinter AleDark Aleksylitol (cukier brzozowy), zagęszczony sok jabłkowy, cynamon
7Browar WidawaŚwiąteczne ciemneDark AleKsylitol, Cynamon, Imbir, Gałka Muszkatołowa, Kardamon, Goździki
8Browar GościszewoGwiazdor Świąteczne Ciemne AleDark Alelaktoza, wanilia, imbir, cynamon, gałka muszkatałowa
9Browar GościszewoGwiazdor Świąteczne Jasne AleIndia Pale Aleamerykańskie chmiele
10AleBrowarSaint no More 2021 Christmas StoutStoutskórka pomarańczy, sok z pomarańczy
11AleBrowarSaint no More 2021 SimcoeSimcoe IPAamerykańskie chmiele
12Browar KormoranŚwiąteczneCiemny Lagergoździki, skórka pomarańczy, cynamon, kolendra, imbir, ziele angielskie, kardamon
13Browar Funky FluidChristmas TreeIPAigły świerku i amerykańskie chmiele
14Browar Funky FluidWinter Cake StoutForeign Extra Stoutzest z pomarańczy, ziarna kakaowca, cynamon, kardamon, gałka muszkatołowa, goździki
15Browar Funky FluidNaughtyDark Aletonka
16Browar WąsoszOpowieść WigilijnaDark Aleśliwki suszone, kakao, cukier waniliowy, cynamon, miód gryczany, miód wielokwiatowy, aromat pomarańczowy
17Browar WąsoszBożonarodzenioweDark Alecukier kandyzowany ciemny, świeży imbir, cynamon, gałka muszkatołowa, goździki, przyprawa do piernika
18Browar ŁańcutIdzie ZimaMiodowe Alegryka, miód gryczany
19Browar OkocimWinter AleDark Alecynamon cejloński, ekstrakt z wanilii, skórki z pomarańczy, kardamon
20Browar na JurzeJurajskie ŚwiąteczneDark Aleczekolada, miód, kakao, chili
21Browar na JurzeAle SzopkaDark Alecukier trzcinowy, hibiskus, świeży imbir, cynamon, skórka słodkiej pomarańczy, macierzanka, goździk, gwiazdka anyżu, kardamon
22Browar ZakładowyChoinka Zakładowa 2021Porterlaktoza, wanilia, cynamon, aromat naturalny
23Browar ProfesjaKolędnikDark AleKora cynamonu, kardamon, goździki, gwiazdki anyżu, korzeń imbiru, gałka muszkatołowa, ziele angielskie, skórka słodkiej pomarańczy, aframon madagaskarski, kolendra
24Browar ProfesjaŚnieżynka Christmas EditionBelgian Dubbelcukier, rodzynki
25Browar ReCraftGinger BellsPale Alekolendra, imbir, kardamon
26Browar FuhrmannTrue RudolfRed Lagerkardamon, gałka, cynamon, anyż, goździki, mięta i imbir
27Browar Zamkowy RacibórzZimowe MiodoweMiodowy Lagermiód lipowy
28Browar Zamkowy RacibórzGrzaniec RaciborskiCiemny Lagermiód gryczany, zagęszczony sok z owoców czarnego bzu, aromat naturalny korzenny
29Browar Za MiastemCicha NocStoutłuska kakaowca, laktoza
30Browar Stu MostówHoliday StoutForeign Extra Stoutlaktoza

ps. po zrobieniu zestawienia okazało się, że piw świątecznych na rynku jest oczywiście więcej (moja lista skupia się na dostępności tych piw z perspektywy Warszawy), jak np. Jastrzębskie Świąteczne z Browaru Jastrzębie, Świąteczne z Brovarni Gdańsk czy Toruńskie Świąteczne z Browaru Toruńskiego. W każdym razie pozostawiam dane dla 30 piw, bo jest to wystarczająco reprezentatywna próba.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s